Kioxia và SanDisk vươn lên tâm điểm cuộc đua lưu trữ giữa làn sóng NAND tăng cao

Trước thềm các cuộc họp công bố kết quả kinh doanh của Samsung và SK hynix, khoản đầu tư trị giá 24 tỷ USD của Micron tại Singapore đang thu hút sự chú ý mạnh mẽ từ thị trường, cho thấy ngành công nghiệp bán dẫn đang tái tập trung vào NAND flash. Theo EE Times, khi khối lượng công việc AI dần chuyển từ giai đoạn huấn luyện sang suy luận (inference), các hệ thống SSD dựa trên NAND đang được triển khai rộng rãi trong trung tâm dữ liệu AI. Xu hướng này đã đưa những cái tên từng bị xem là “kẻ theo sau” như Kioxia và SanDisk trở lại vị trí tâm điểm.

Tác động thị trường thể hiện rõ rệt. Nikkei cho biết giá trị vốn hóa của Kioxia đã vượt mốc 10.000 tỷ yên vào ngày 27/1, chỉ hơn một năm sau khi công ty IPO vào tháng 12/2024, nhờ giá NAND tăng mạnh. Trong khi đó, ETNews đưa tin SanDisk có kế hoạch tăng giá NAND lên tới 100% trong năm mới.

Đáng chú ý, ngoài thị trường Hàn Quốc, Kioxia và SanDisk đang hình thành một liên minh chiến lược về NAND trải dài từ Nhật Bản đến Mỹ, kết hợp vừa hợp tác vừa cạnh tranh nhằm chiếm lĩnh thị trường NAND được thúc đẩy bởi AI. Đây cũng là nền tảng để hai doanh nghiệp định hình chiến lược công nghệ và vị thế cạnh tranh dài hạn.

Liên minh chiến lược 25 năm giữa Kioxia và SanDisk

Theo Knowing.asia, Kioxia và SanDisk đã duy trì mối quan hệ hợp tác sâu rộng suốt hơn 25 năm. Ngay cả sau khi Western Digital tách SanDisk thành công ty độc lập vào năm 2025, sự hợp tác này vẫn tiếp tục được củng cố. Hai bên hiện vận hành những cơ sở sản xuất NAND flash lớn nhất thế giới tại Nhật Bản, bao gồm các nhà máy ở Yokkaichi và Kitakami, mang lại lợi thế vượt trội về quy mô sản xuất.

Về công nghệ, họ đồng phát triển BiCS FLASH 3D NAND, hiện đã bước sang thế hệ thứ 8 (BiCS8, 218 lớp). Knowing.asia cho biết thế hệ thứ 10 với hơn 300 lớp dự kiến bắt đầu sản xuất vào năm 2026. Nikkei cũng tiết lộ Kioxia có kế hoạch tái cấu trúc nhà máy Kitakami K2 mới mở để phục vụ tiến trình này. Theo EE Times, BiCS10 (332 lớp) – hướng tới các hệ thống AI và lưu trữ hyperscale – ban đầu được lên kế hoạch sản xuất vào nửa cuối năm 2027.

Thông qua các liên doanh, Kioxia và SanDisk chia sẻ chi phí đầu tư thiết bị bán dẫn và R&D, từ đó tạo lợi thế kinh tế theo quy mô để cạnh tranh với các “ông lớn” bộ nhớ tại Hàn Quốc. Dữ liệu từ TrendForce cho thấy trong quý III/2025, Samsung dẫn đầu với 32,3% thị phần NAND, theo sau là SK hynix (19,3%). Kioxia đạt 15,3%, vượt Micron, trong khi SanDisk nắm 12,4%, phản ánh tầm ảnh hưởng ngày càng lớn của liên minh này trên thị trường toàn cầu.

Tuy nhiên, hai công ty vẫn có sự phân hóa rõ rệt về thị trường mục tiêu. Kioxia chủ yếu cung cấp NAND cho các nhà sản xuất điện tử lớn tại Nhật Bản và quốc tế, trong khi SanDisk chiếm ưu thế ở mảng lưu trữ tiêu dùng và có vị thế mạnh trong phân khúc SSD doanh nghiệp tại Bắc Mỹ và các thị trường nước ngoài. Dù hợp tác chặt chẽ ở khâu sản xuất, họ vẫn cạnh tranh trực tiếp ở kênh phân phối và sản phẩm mang thương hiệu riêng.

Bắt tay các “ông lớn” công nghệ trong kỷ nguyên AI

Song song với việc tiếp tục đẩy cao số lớp của 3D NAND, Kioxia và SanDisk cũng đang mở rộng hợp tác với các tập đoàn công nghệ để giải quyết “nút thắt” về bộ nhớ trong AI. Khi HBM bị giới hạn về chi phí và dung lượng, NAND flash, thông qua các giải pháp như HBF (High-capacity Near-Memory) và AI SSD, đang dần tối ưu kiến trúc AI, tái định nghĩa vai trò của bộ nhớ trong thế hệ tính toán tiếp theo.

Theo Sisa Journal, Samsung và SanDisk đặt mục tiêu tích hợp HBF vào các sản phẩm của NVIDIA, AMD và Google trong giai đoạn cuối 2027, đầu 2028. HBF sử dụng công nghệ xếp chồng theo trục dọc tương tự HBM nhưng dựa trên NAND flash, cho phép dung lượng cao hơn đáng kể với chi phí thấp hơn, dù tốc độ vẫn thấp hơn HBM. Báo cáo cho biết HBF có thể mang lại dung lượng gấp khoảng 10 lần so với HBM.

Tháng 8/2025, SanDisk công bố hợp tác với SK hynix trong phát triển HBF, dự kiến cung cấp mẫu thử vào nửa cuối năm 2026 và các thiết bị AI inference đầu tiên tích hợp HBF sẽ xuất hiện vào đầu năm 2027.

Ở chiều ngược lại, Kioxia tập trung mạnh vào thị trường SSD. Nikkei cho biết công ty đặt mục tiêu ra mắt dòng ổ đĩa vào năm 2027 với tốc độ gần gấp 100 lần so với các mẫu hiện tại. Các SSD này, được phát triển cùng NVIDIA cho máy chủ AI tạo sinh, có thể kết nối trực tiếp với GPU và bổ sung, thậm chí thay thế một phần vai trò của HBM, nhằm mở rộng dung lượng bộ nhớ cho GPU.

Tại buổi họp quản lý tháng 6/2025, Kioxia cũng công bố kế hoạch phát triển “Super High IOPS SSD”, hướng tới yêu cầu của NVIDIA về việc tăng hiệu năng đọc ngẫu nhiên lên gấp 10 lần. Theo công bố, mục tiêu là nâng số IOPS từ khoảng 10 triệu lên 100 triệu – một bước đi cho thấy tham vọng tiếp cận sâu hơn vào nhóm khách hàng hyperscaler toàn cầu.

Trong bối cảnh khối lượng công việc AI inference bùng nổ, nhu cầu NAND đang tăng mạnh trên toàn chuỗi cung ứng. Từ những vị trí từng được xem là “người theo sau”, liên minh Nhật – Mỹ giữa Kioxia và SanDisk đang nổi lên như một trong những lực lượng đáng chú ý nhất trên bản đồ lưu trữ dữ liệu toàn cầu, hứa hẹn định hình lại vai trò của NAND trong kỷ nguyên AI và trung tâm dữ liệu thế hệ mới.

Mối quan hệ hợp tác, nhưng vẫn cạnh tranh

Nguồn: Tổng hợp